دوشنبه, 19 آذر 1397 جستجو:           |    

عنوان : فرهنگ شهروندی ، شهروند فرهنگی
توضيحات :             

 

فرهنگ شهروندی   ، شهروند فرهنگی

مفاهیم شهروندی

نظریه شهروندی فرهنگی ناظر و متکی بر واقعیت های متعدد اجتماعی است که می توان آنها را " ابعاد فرهنگی شهروندی " نیز دانست اما پیش از آن به تعریف برخی مفاهیم شهروندی می پردازد :

شهروند

واژه شهروند مرکب از دو کلمه ای (شهر) به معنای جامعه انسانی فرهنگ مند ، و (وند ) به معنای عضو و وابسته می باشد .

شهروندی

 معمولاً به صورت عضویت در یک قلمرو سرزمینی و یک اجتماع سیاسی تعریف می شود . به طور کلی شهروندی با اجرای کامل حقوق سیاسی ، حق رای و به دست آوردن یک منصب عمومی سرو کار دارد .

پس شهروندی یک شأن است ؛ شأنی که به واسطه عضویت در یک دولت ، ملت و یک قلمرو سرزمینی مشخص به فرد داده و فردی که این شأن به او اعطا شده و یا آنرا به دست آورده از حقوق و مزایا و به تبع آن تعهداتی متناسب با آن حقوق و مزایا برخوردار می گردد .

فرهنگ شهروندی

مجموعه ای از ارزش ها ، نگرش ها ، قوانین مشترک بنیادی است که در بردارنده احساس تعلق ، تعهد و احترام می باشد . فرهنگ شهروندی که بهتر است به آن فعالیت (فعال بودن ) و تعهد شهروندی گفته شود ، یک مفهوم نه تنها اشاره به یادگیری زندگی جمعی دارد ، بلکه شامل کسب ارزش ها ، نگرش ها ، مهارت ها و وفاداری به تعهدات شهروندی است که گاه با نام شهروند دموکراتیک نیز شناخته شده است .

فرهنگ شهروندی هنجارهای جامعه را رقم می زند و پایه های ارتباط میان شهروندان را شکل می دهد ، شهری که  از فرهنگ غنی شهروندان لبریز است ، امنیت و آرامش در آن هویداست و مشارکت شهروندان در هر فعالیت به چشم می خورد ؛ مشارکتی سازنده که هزینه های اداره شهر را کاهش داده و لبخند را جایگزین دغدغه ها و نا آرامی ها می نماید.

فرهنگ شهروندی هویتی تحصیل شده در یک روز ، یک ماه و بلکه یک سال نیست ، فرهنگ شهروندی در یک دوره زمانی و د ر تعاملات اجتماعی ساکنین شهر ایجاد میگردد ؛ تعاملی میان شهروندان ، آداب و رسوم موجود در میان ساکنین ، تبلیغات و اطلاع رسانی فرهنگی ، زیر ساخت های فرهنگی و باز خوردی که ساکنین شهر با آن مواجه خواهند شد .

ایجاد و تخریب فرهنگ شهروندی امری برنامه ریزی شده بوده که همه اقشار مختلف ساکن شهر در آن سهیم هستند و شاید نقش نهادهای مسئول و برنامه ریزان در این بین ، پر رنگ تر و پیچیده باشد.

اینکه شهروندان ایرانی در هر شهری دارای پیشینه فرهنگی و عمیقی هستند جای بسی خوشحالی دارد و این موضوع خود یک نقطه قوت در برنامه ریزی های فرهنگی می باشد و هزینه های فرهنگ سازی در بین شهروندان را  کاهش می دهد و راه را برای رسیدن به فرهنگ شهروندی غنی هموارتر می سازد و این سئوال را به ذهن مترتب می نماید که نهادهای برنامه ریز و مسئول در این زمینه چه استفاده ایی از این راه هموار نموده اند ؟ این سئوال نیز در ادامه مطرح می شود که آیا فرهنگ شهروندی شهرهای ما در سال های جاری رشد داشته و یا از فرهنگ شهروندی گذشته خود نیز عقب افتاده ایم ؟

شهر نمی تواند فرهنگی باقی بماند مگر آن که مدیریت شهری بر عناصر فرهنگی آن شهر مدیریت کند و آن را به یک سرمایه فرهنگی بدل سازد .نهادهاهی مدیریتی در شهر ما تا چه اندازه در ایجاد فرهنگ شهروندی و سرمایه ای فرهنگی موفق بوده اند ؟ البته می توان به میزان موفقیت در هر فعالیتی دست یافت که آن فعالیت مشخص ، شفاف و قابل تعریف باشد و  تا زمانی که برنامه های ارتقاء فرهنگ شهروندی در شهر ما به طور به هم پیوسته و هدف دار مشخص نباشد نمی توان انتظار داشت که میزان موفقیت در رسیدن به اهداف فرهنگی را لمس کرد و نشان داد .

اینکه بگوییم شهروندان اولین قدم را در راستای ارتقاء فرهنگ شهروندی برداشته اند ، به گزاف نگفته ایم ، چرا که شهروندان با انتخاب نمایندگان خود در مجامع شهری به منظور تعیین هزینه های ایجاد زیر ساخت های شهری و پرداخت عوارض و هزینه های ایجاد این زیرساخت ها از مسئولین و نهادهای مدیریتی خواسته اند که برای فرهنگ شهروندی و ارتقاء آن هزینه و برنامه ریزی نمایند و هر ساله هزینه های این برنامه ریزی ها را پرداخت می کنند و خود را آماده اجرای آن نموده اند با علم بر اینکه کار فرهنگی کردن و فرهنگ سای آن در جامعه ای به نام شهر ، نیازمند صبر و گذر زمان است . پس از این گام ، نوبت به برنامه ریزان در حوزه فرهنگ شهروندی می رسد که با شناسایی مشکلات فرهنگی شهر در جهت رفع آنها و غنی سازی فرهنگ شهروندی برنامه ریزی کرده و فعالیت های مورد نیاز را برنامه ریزی نمایند.

شهروندان از نهادهای متولی فرهنگ شهروندی انتظار دارند که این برنامه ریزی ها زیر ساختی و ادامه کار باشد که بتواند فرهنگ سازی در جامعه شهری را در بر داشته باشد ، زیرا پر واضح است که عدم وجود زیرساخت های فرهنگی در حوزه فرهنگ شهروندی باعث می گردد که اجرای فعالیت ها در این زمینه بی نتیجه مانده وتنها سنگینی بار هزینه بر دوش شهروندان احساس شود . اینجاست که سهم مسئولین در حوزه فرهنگ شهروندی مستلزم همکاری میان شهروندان و مسئولین در این زمینه و عمل کردن هر دو طرف به تعهدات خود به منظور نهادینه نمودن موضوعات فرهنگ شهروندی می باشد.

 

بهزاد درخشان رییس کمیسیون شهرسازی شورای اسلامی شهر شهریار

 


بازگشت        فايل الحاقي        چاپ چاپ

ايجاد شده توسط  H.Hoseini  در تاريخ  04/05/1393
پایگاه اطلاع رسانی شورای اسلامی شهر شهریار

DOURAN Portal V3.9.8.8

V3.9.8.8